Air mo chur gu Coventry! Turas gu Taigh-tasgaidh nan Trèanaichean Dealanach #gàidhlig

Tha Taigh-tasgaidh nan Trèanaichean Dealanach ann an Coventry gu bhith a’ dùnadh san Dàmhair agus mar sin, chaidh mi ann an t-seachdain sa chaidh gus sùil a thoirt air.

6d4eece6-4693-41f9-8cd5-a94cee1bafd9

Coventry: Cathair eaglais, Taigh-tasgaidh na Còmdhail, ‘Seann’ bhus

Às dèidh tighinn far trèana 05.50 à Glaschu, choisich mi a-steach gu meadhan a’ bhaile bhon stèisean. Cha robh Coventry idir mar a bha mi an dùil. Bha fhios agam gun deach am baile eachdraidheil a sgrios le bomadh sa Chogadh agus gun deach ath-thogail. Mar sin, bha mi an dùil gum biodh meadhan a’ bhaile coltach ri Comar nan Allt no àiteachan mar sin, loma làn toglaichean grannda agus air a dhealbhadh airson chàraichean seach airson nan daoine.

Chan ann mar sin a bha meadhan a’ bhaile idir. Bha na rathaidean agus an trafaig sgaraichte bho chèile agus bha e sgoinneil a bhith a’ coiseachd ann an àiteachan poblach far nach robh càraichean air feadh an àite.

‘S e Latha nan Dorsan fosgailte a bh’ ann ann an Coventry air an deireadh sheachdain sin agus mar sin, bha grunn thoglaichean fosgailte dhan t-sluagh agus tòrr rudan eile a’ dol. Bha càraichean clasaig ann am meadhan a’ bhaile mar phàirt de seo.

Càraichean clasaig ann an Coventry airson latha nan dorsan fosgailte #gaidhlig

A post shared by Alasdair MacCaluim 🚃 🚎 (@alasdairmaccaluim) on

Bha bus ‘antique’ ann gus daoine a thoirt do na diofar àiteachan agus tachartasan. Chuir e iongnadh mòr orm faicinn gun deach am bus a thogail ann an 1974 – an aon bhliadhna sa rugadh mi fhèin – agus chan eil mi cho antique sin, tapadh leat!

Bha cothrom agam sùil a thoirt air Taigh-tasgaidh na Còmhdhail a tha a’ toirt sùil air eachdraidh gnìomhachas nan càraichean sa bhaile agus an uair sin, chaidh sinn air a’ bhus.

Rinn sinn air cearcall-rathad a’ bhaile (a tha car coltach ri rathaidean Chomar nan Allt, feumar aiteachadh) agus ann am mionaid no dhà, bha sinn a-mach air an dùthaich. Mar as àbhaist, mar Albannach, chuir e iongnadh orm cho fìor  chòmhnard sa tha meadhan Shasainn! Cha robh ann ach achaidhean còmhnard cho fad’s a chitheadh tu.

Chaidh sinn dhan taigh-tasgaidh air a' bhus 'antique' seo – sin na thuirt iad ach tha e an aon aois riumsa! #gaidhlig

A post shared by Alasdair MacCaluim 🚃 🚎 (@alasdairmaccaluim) on

Nis, tha dà sheòrsa taigh-tasgaidh rèile ann – (1) taighean-tasgaidh mòra spaideil mar Taigh-tasgaidh nan Rathad-iarainn ann an York, mar eisimpleir, agus (2) trèanaichean meirgeach ann an achadh.

Seo an dàrna seòrsa taigh-tasgaidh! Air a thogail air seann ionad òtrachais, far nach robh rathad-iarainn ann gu h-eachdraidheil, tha cruinneachadh ann de sheann ionadail rèile dealanach agus cuideachadh, loidhne ghoirid le togalach stèisein is bogsa siognail.

193b94e7-fec8-4285-b20b-076239b999a3

Cuid de na seallaidhean a chithear aig Taigh-tasgaidh nan Rathaidean-iarainn Dealanach

Mar a dh’aithris mi sa bloga roimhe, bha mi uamhasach dèidheil air leabhar air a bheil British Electric Trains in Camera bho thoiseach nan 1980an nuair a bha mi òg.

Tha tòrr de na trèanaichean bhon leabhar sin air an glèidheadh san taigh-tasgaidh agus seo beagan dealbhan de na trèanaichean nuair a bha iad a’ ruith agus mar a tha iad san taigh-tasgaidh.

d301c2b6-f947-4ab5-9831-ffa1f72e9a3d

4-SUB (No Clas 405) – BR Roinn Southern

d8de10eb-ca2d-4a9b-86ad-aaaacdfaa362

 BR Clas 503 – bho Merseyside

924ea4bf-eb8b-40bd-82c0-a931d1105fbc

Na tha air fhàgail de dh’aonad 506 à Loidhne Glossop

ef609ab6-6118-4ebd-85fc-261224dfa659

Clas 501 – ann an Stèisean Broad Street nach maireann, gu h-àrd. Tha an loidhne seo air an London Overground a-nis

Chòrd e rium glan na trèanaichean seo fhaicinn san fheòil, mar gum biodh.

Bha trèanaichean a’ ruith san stèisean beag aca cuideachd.

dscn6767

Tha na saor-thoilich an seo air tòrr mòr obrach a dhèanamh gus na trèanaichean seo – trèanaichean nach eil idir cho sexy ris an Flying Scotsman no Mallard no Stephenson’s Rocket no a lèithid – a shàbhaladh is a sgeadachadh.

Tha an taigh-tasgaidh gu bhith a’ dùnadh a chionn ’s gu bheil a’ chomhairle airson an talamh air a bheil an taigh-tasgaidh a reic airson ‘leasachadh’ is mar sin, tha na trèanaichean uile ann an cunnart.

Tha an taigh-tasgaidh a’ sireadh dachaigh ùr agus gus seo a dhèanamh, tha iad air athchuinge is duilleag Crowdfunding a chur air dòigh.

Ma tha thu airson an taigh-tasgaidh fhaicinn mus dùin e, tha an latha fosgailte mu dheireadh aca gu bhith ann air Didòmhnaich 8 Dàmhair.

Alasdair

Air m’ ipad: Toy Dolls – Absolutely Live (2004), The Scorpions – Animal Magnetism (1980), Stiff Little Fingers – Rockers Live (2016).

Air a phostadh ann an busaichean, England, rathaidean-iarainn, Rathaidean-iarainn glèidhte, Sasainn, Uncategorized | Air a thagadh , , , , , | Sgrìobh beachd

Sàbhail Cinderella! Taigh-tasgaidh nan Trèanaichean Dealanach #gàidhlig

Tha a h-uile duine air cluinntinn mu thrèanaichean ainmeil mar Mallard is am Flying Scotsman agus tha a’ mhòr-chuid de dhaoine gu math dèidheil air trèanaichean smùid.

Tha trèanaichean dìosal gu leòr a tha ainmeil cuideachd, leithid nan Deltics, agus tha tòrr locothan dìosail air an glèidheadh air rathadean-iarainn prìobhaideach air feadh na dùthcha.

‘S e glè bheag de thrèanaichean dealanach a tha air an glèidheadh no a tha ainmeil, ge-ta agus is iad Cinderellathan saoghail nan rathad-iarainn. Bidh na mileanan mòra a’ cleachdadh ionadan dealanach (EMUs – Electric Multiple Units) gach latha airson a dhol dhan oifis ach chan eil daoine a cheart cho deidheil orra sa tha iad air trèanaichean smùid no dìosail. A bharrachd air seo, chan eil e furasta an glèidheadh oir cha ghabh an cleachdadh air rathaidean-iarainn prìobhaideach oir chan eil gin aca air an dealanachadh (electrified).

Tha mise gu math dèidheil air trèanaichean dealanach, ge-ta.

Nuair a bha mi òg, bha mi uabhasach deidheil air an leabhar seo:

Ma tha thu dèidheil air trèanaichean dealanach, faic am post as ùire agam air treanaichean.wordpress.com #gàidhlig #treanaichean

A post shared by Alasdair MacCaluim 🚃 🚎 (@alasdairmaccaluim) on

Bha e loma-làn dealbhan de dhiofar sheòrsaichean trèana dealanach air feadh na RA, a’ sealltainn thrèanaichean a bha fìor chudromach ach nach robh uabhasach cliùiteach is aithnichte.

Tha tòrr de na trèanaichean a tha a’ nochdadh san leabhar air an glèidheadh ann an Taigh-tasgaidh nan Trèanaichean Dealanach ann an Coventry, an t-aon àite far am faic thu deagh chruinneachadh de thrèanaichean dealanach.

 

Gu mì-fhortanach, ge-tà, tha an Taigh-tasgaidh gu bhith a’ dùnadh anns an Dàmhair agus tha cunnart ann gun tèid cuid de na trèanaichean a scrapadh mur a tèid airgead gu leòr a thogail gus dachaigh ùr a lorg dhaibh.

Ged a tha an taigh-tasgaidh air a bhith gu math soirbheachail agus ged a tha e air a bhith air an làraich fad iomadh bliadhna, tha a’ chomhairle a’ dol a reic na talamhainn air a bheil e airson ‘leasachadh’ agus cha d’fhuair an taigh-tasgaidh ach rabhadh gu math goirid.

Tha mi a’ dol a dhol ann air an ath-mhios gus na trèanaichean fhaicinn air eagal ’s nach bi cothrom am faicinn a-rithist!

Ma tha thu ag iarraidh cuideachadh gus cruinneachadh nan trèanaichean dealanach a dhìon agus gus an cumail còmhla, tha athchuinge ann, ag iarraidh air Comhairle Coventry gus cuideachadh le bhith a’ faighinn làrach ùr dhan taigh-tasgaidh.

No ma tha thu airson beagan airgid a thoirt seachad, tha iomairt maoineachadh sluaigh ann gus pàigheadh airson a bhith a’ gluasad nan trèanaichean gu làraichean eile.

Alasdair

Air a phostadh ann an rathaidean-iarainn, Sasainn, Uncategorized | Air a thagadh , , , , | Sgrìobh beachd

Sàbhail Stèisean Stoneybridge! #gàidhlig

A bheil cuimhne agaibh air an t-sreath comedy Absolutely a bha air an TBh aig deireadh nan 80an is tòiseach nan 90an?

Ma tha, bidh deagh chuimhne agad air Stoneybridge – Stooooooneybridge!

An robh fhios agad gun deach Stoneybridge a chlàradh ann am baile beag ann an Lodainn an Iar air a bheil Brìch (Breich sa Bheurla)?

Carson a tha mi a-mach air seo air bloga mu rathaidean-iarainn?

Tha stèisean ann am Brìch ach tha an stèisean sin ann an cunnart aig an àm seo. Cha bhi ach aon trèana a’ stad ann gach taobh gach latha agus chan eil pàirce-chàraichean ann. Air an adhbhar  seo, cha bhi cus dhaoine ga chleachdadh – dìreach 138 an-uiridh.

Thathar a’ dealanachadh na loidhne an-dràsta agus bidh feum air drochaid ùr nuair a thèid na uèirichean a chur suas. Tha Network Rail airson an stèisean a dhùnadh gus nach bi aca ri pàigheadh airson drochaid ùr.

Tha obair cho-chomhairle a’ dol air adhart an-dràsta.

Tha mi air freagairt a chur a-steach, ag ràdh gum bu chòir an stèisean a chumail agus a leasachadh.

Bu chòir an stèisean a chumail fosgailte airson iomadh diofar adhbhar ach is e an t-adhbhar as cudromaiche gun rachadh na Geumaichean Oilimpigeach a thoirt do na Yetts O’ Muckart a-rithist mur a h-eil deagh ghoireasan còmhdail ann am Brìch!

Seo mo fhreagairt:

A chàirdean,

Co-chomhairle mu dhùnadh Stèiseacn Bhrìch, Lodainn an Iar

Is e seo mo fhreagairt dhan cho-chomhairle gu h-àrd.

Tha mi den bheachd nach bu chòir Stèisean Brìch a dhùnadh. Bu chòir an stèisean a chumail fosgailte agus a leasachadh.

Tha mi den bheachd seo airson nan adhbharan a leanas:

  • Chan eil Network Rail a’ toirt cothrom na fèinne dhan stèisean aig an àm seo. Ann an suidheachadh far nach eil ach aon trèana gach taobh gach latha, is beag an t-iongnadh nach eil barrachd dhaoine ga chleachdadh. Bu chòir ScotRail barrachd thrèanaichean a stad ann.
  • Chan eil pàirce-chàraichean ann. Nan togadh Network Rail seo, chleachdadh barrrachd dhaoine e. Bu chòir Network Rail an stèisean ath-nuadhachadh agus goireasan ‘Pàirc is Falbh’ a stèidheachadh ann.
  • Nan rachadh an stèisean seo a dhùnadh, bhiodh e a’ stèidheachadh ro-shampall airson a bhith a’ dùnadh stèiseanan beaga eile, rud nach bu chòir tachairt idir.

Tha mi an dòchas gum bi na beachdan seo feumail.

Is mise le meas mòr,

 

Alasdair MacCaluim

Air a phostadh ann an Iomairtean, rathaidean-iarainn, Uncategorized | Air a thagadh , , , , , , , , , , | Sgrìobh beachd

An rathad-iarainn mu dheireadh ann an Alba #gaidhlig

Chaidh mi air an rathad-iarainn mu dheireadh ann an Alba aig toiseach an Lùnastail 2017 – Rathad-iarainn Bhaile Chè is Bhaile nan Dubhach no the Keith and Dufftown Railway.

36373945665_9f03587540

Spirit of Banffshire, Stèisean Keith Town

B’ e seo an loidhne mu dheireadh ann am pròiseact a thòisich mi bho chionn beagan is còig bliadhna airson a dhol air gach rathad-iarainn ann an Alba – bho Bhearaig gu Inbhir Theòrsa, bho Obar Dheathain gu Malaig agus gus bloga a sgrìobhadh: Trèanaichean, tramaichean is tràilidhean.

Cha robh mi dìreach airson loidhnichean san lìonra nàiseanta a dhèanamh ach gach loidhne prìobhaideach no glèidhte, agus gach meatro. Bha seo a’ gabhail a-steach gach gèidse cuideachd – bho ghèidse-leathann air Rathad-iarainn a’ Chàrn Ghuirm agus gèidse-choitcheann air an lìonra nàiseanta gu caol-ghèidse mar Rathad-iarainn Leadhills is Wanlockhead agus fiù’s trèanaichean meanbh-ghèidse bmar Rathad-iarainn Eileanan Nis. Thug seo ùine mhòr oir tha tòrr de na loidhnichean glèidhte is loidhnichean beaga fosgailte aig an deireadh sheachdain no às t-samhraidh a-mhàin agus tha cuid aca mar rathad-iarainn Àfard ann an Siorrachd Obar Dheathain gu math doirbh a ruighinn air còmhdhail phoblach,

Thòisich an turas mu dheireadh agam air 4 Lùnastal 2017 aig 06:30 sa mhadainn ann an Cair Ail ann am Fìobh . ‘S e turas taobh a-staigh turais eile a bha gu bhith ann – gu math post-modern – oir bha sinn air saor-làithean aig an àm. Dhùisg mi mo nighean Ciorstaidh, a bha caran shell-shocked mun ghnothach, agus rinn sinn air stad a’ bhus gus an 95 – an Coastliner – gu Cill Rìmhinn a ghlacadh.

6am

Ciorstaidh a’ cur stad air a’ bhus

 

Nam biomaid air an turas seo a dhèanamh ann an 1965, cha bhiodh feum againn air bus idir. B’ urrainn dhuinn a bhith air an trèana a ghlacadh fad na slighe. Taing Beeching! A-mach às na slighean bus uile ann an Alba, ge-tà, feumaidh gu bheil an 95 eadar Inbhir Lìobhann agus Cill Rìmhinn air aon den fheadhainn as àlainne. Tha an rathad an cois a’ chosta airson tòrr den t-slighe agus tha seallaidhean air leth rim faicinn de na bailtean beaga agus den mhuir bhon bhus dà-ùrlair.

Às dèidh dhuinn bus eile fhaighinn ann an Cill Rìmhinn dhan stèisean ann an Leucharas, fhuair sinn an trèana gu tuath. Bha againn ri trèana eile fhaighinn ann an Obar Dheathain agus a chionn ’s nach robh Ciorstaidh air a bhith anns a’ bhaile riamh roimhe bha mi a’ smaoineachadh gum biodh ùidh aice ann – ach bha i cho trang le Diary of a Wimpy Kid is gun robh i gu math coma mun chùis!

36374009365_de0203e87e

Stèiseisan Luacharais (‘Leuchars for St Andrews’) LEU 

‘S e rathad-iarainn ghlèidhte a th’ ann am Baile Chè is Baile nan Dubhach – an loidhne ghlèidhte as fhaide a tuath ann an Alba. Chaidh a dhùnadh do luchd-siubhail anns na 1960an (taing a-rithist Beeching!) agus do bhathar ann an 1991. Chaidh an loidhne fhosgladh as ùr le saor-thoilich ann an 2000 mar loidhne ghlèidhte.

Tha e gu math neo-àbhaisteach am measg nan rathaidean-iarainn prìobhaideach. Gu tric, tha loidhnichean glèidhte pìos air falbh bho stèisean rèile no còmhdhail phoblach sam bith. Agus mar as trice, tha iad gu math goirid, a’ tòiseachadh ann an achadh nach eil faisg air àite sam bith agus a’ tighinn gu crìch ann an achadh eile nach eil faisg air àite sam bith nas motha. Dh’fheumadh tu a bhith craicte, anabarrach dèidheil air trèanaichean no an dà chuid airson a dhol ann.

Chan eil seo idir fìor a thaobh loidhne Bhaile Chè. Tha e ann am meadhan a’ bhaile agus còig mionaid air falbh air chois bho stèisean Bhaile Chè air an lìonra nàiseanta. Tha i 11 mìle a dh’fhaide – nas fhaide na loidhne glèidhte sam bith eile ann an Alba agus eu-coltach ri iomadh loidhne ghlèidhte, tha coltas glan, sgiobalta air an àite le trèanaichean agus toglaichean ann an deagh staid agus gun tòrr mòr seann uidheamachd is carbadan a tha tuiteam às a’ chèile air am fàgail air feadh an àite mar a chithear ro thric ann an saoghal nan rathad-iarainn.

‘S e Loidhne an Uisge-beatha a far ainm agus tha e follaiseach carson. Bhiodh i uair a’ giùlan uisge-beatha gu deas agus tha iomadh taigh-staile ri fhaicinn ri taobh na loidhne, bho Shrath Ìle  ann am Baile Chè gu Gleann Fidhich ann am Baile nan Dubhach le tòrr eile eadarra. Tha fàileadh an uisge-beatha gu math làidir faisg air na taighean-staile.

strathisla

Taigh-staile Shrath Ìle, Baile Chè

Canaidh cuid nach robh Gàidhlig riamh ga bruidhinn ann an ear-thuath na h-Alba ann an sgìrean mar Bhanbh. Tha fhios againn uile a tha a’ leughadh seo nach eil sin idir fìor ach chuir e iongnadh orm dìreach cho fìor Ghàidhealach sa tha na h-ainmean air an loidhne: eadar Baile Chè agus Baile nan Dubhach, tha stèiseanan Auchindachy, Towiemore agus Drummuir.

Tha an loidhne a’ ruith tro achaidhean uaine àlainn agus tha tòrr ri fhaicinn, bho dhachaigh do sheann àsalan, tuathanasan, taighean-stàile agus pàirce le loch air a bheil an t-ainm mac-meanmnach Loch Park!

Stad an trèana letheach slighe gus am b’ urrainn dhan dràibhear tighinn a-mach le deamhas na làimh gus preas a bhearradh gus nach biodh e a’ bualadh air trèanaichean tuilleadh. Bhiodh e feumail nan dèanadh dràibhearan ScotRail sin air loidhne na Gàidhealtachd a Tuath gu Inbhir Ùige is Inbhir Theòrsa cuideachd uaireigin.

Aig ceann na loidhne, fhuair sinn a-mach gun robh stèisean Baile nan Dubhach mìle no dhà air falbh bhon bhaile fhèin is mar sin, fhuair sinn srùbag ann an cafè snog ann an seann choidsichean far an do chuir cat an stèisein – piseag leth-shùileach trì casach – fàilte bhlàth oirnn.

Youcandrive

Aig deireadh an turais, bha mi a’ faireachdainn caran duilich gun robh mo phròiseact deiseil. An uair sin, ge-tà, nochd shunter beag gorm aig an àrd-ùrlar le soidhne ‘Dràibh mi air £10′ air. Cha b’ e ruith ach leum dhuinn an t-einnsein beag snog a dhràibheadh agus ’s e deagh chrìoch a bh’ ann dhan turas mhòr agam.

Dè a-nis? Gach meatro/trama ann an Alba is Sasainn? Gach rathad-iarainn ann an Èirinn? Gach rathad-iarainn sa Chuimrigh! Beachd sam bith agaibh?

Alasdair

Air m’ ipad: The Toy Dolls live (punc sgoinneil le faclan gu math leanabail ach le giotàr fìor mhath! 8/10)

An leabhar agam: Small island by little train, a narrow-gauge adventure le Chris Arnot – leabhar sgoinneil eile bho Leabharlannan Ghlaschu!

Faclair:

Cair Ail – Crail, Luacharas – Leuchars, Inbhir Lìobhann – Leven, Àfard – Alford

Gèidse – gauge. Gèidse choitcheann – standard gauge, gèidse leathann – broad gauge, caol-ghèidse – narrow gauge, meabh-ghèidse – miniature gauge.

 

Air a phostadh ann an Railways, rathaidean-iarainn, Rathaidean-iarainn glèidhte, Uncategorized | Air a thagadh , , , , , , , | 2 beachd(an)

Eil botal plastaig aig duine sam bith? Turas neo-àbhaisteach air loidhne Canàl Phàislig #gàidhlig

Thòisich an turas agam dhan oifis mar as àbhaist an-dè. Chaidh mi gu stèisean an Dùin Bhric gus trèana 06:48 gu Glaschu Mheadhain a ghlacadh.

Thàinig an trèana agus bha sinn air an t-slighe gu Glaschu agus bha a h-uile rud a’ dol mar as còir, gus an do stad sinn faisg air ceann-rèile Shields. Às dèidh beagan mhìonaidean, thuirt an draibhear air an intercom gun robh na uèirichean dealain sìos agus gum biodh sinn ann airson grèis mhòir.

Gu fòrtanach, tha superpower agam – is urrainn dhomh cadail ann an àite sam bith aig àm sam bith. Mar a chanas Jack Reacher – “sleep when you can, eat when you can”.

Bha sinn ann cha mhòr dà uair a thìde agus bha deagh chadal agam. Chaidh mo dhùsgadh aon turas nuair a chaidh neach nan tiocaidean tron trèana a’ faighneachd “a bheil botal plastaig falamh aig duine sam bith?” Feumaidh gun robh cuideigin feumach air dileag!

Mu dheireadh, thàinig trèana eile air an loidhne ri ar taobh agus chaidh ar ’dì-threanachadh’ – chuir iad àradh sìos bhon trèana againn, choisich sinn ri taobh an trac agus bha àradh eile ann dhan trèana eile. Abair adventure!

Cha do ràinig mi an oifis gu 11m ach abair spòrs a bh’ agam!

Alasdair

Air a phostadh ann an Gàidhlig, treanaichean | Air a thagadh , , | Sgrìobh beachd