Subway Ghlaschu 1.0 #gàidhlig #gaelic @glasgowsubway

Chan fhada gus am bi trèanaichean ùra air Subway Ghlaschu agus chan eil teagamh sam bith nach eil coltas spaideil ùr-nodha orra.

Ach am mair iad fad 80 bliadhna?

1-Clockwork-orange-new-train

Tha na trèanaichean a th’ air an t-Subway aig an àm seo cha mhòr 40 bliadhna a dh’aois ach an robh fhios agad gun do mhair na trèanaichean tùsail air an t-Subway bho 1896 gu 1977?

Seo dealbh de thrèana Subway a chaidh a thogail ann an 1896 nuair a dh’fhosgail an siostam ùr – the Glasgow and District Subway.

0 R

Ma choimheadas tu air an trac air an làimh chlì, chì thu gu bheil càball ann eadar na rèilichean.  B’ e seo an càball a bha a’ tarraing nan trènaichean.

‘S e siostam càbaill a bh’ anns an t-Subway an tòiseach. Bhiodh na trèanaichean a’ greimeachadh air càball fada a bha a’ gluasad fad an t-siubhail. Gus tòiseachadh, bhiodh an trèana a’ greimeachadh air a’ chàball agus gus stad, bhiodh iad ga leigeil às!

Tha na càraichean-càball suaicheanta ann an San Francisco fhathast a’ ruith mar seo.

Bha einnsein-smùide mòr ann an Rathad Shields a bhiodh a’ tionndadh a’ chàbaill.

einnsein

B’ e seo Subway 1.0. Dh’atharraich cùisean ann an 1935 nuair a chaidh na trèanaichean atharrachadh gu cumhachd an dealain. B’ e seo Subway 1.1. Chleachd iad na h-aon trèanaichean le mòtairean trama annta ags lean cùisean orra mar seo gu 1977.

Seann trèana Subway ann an Taigh-tasgaidh Albannach nan Rathaidean-iarainn, Bo’ness

Ma tha thu airson seann trèana subway fhaicinn, chithear iad ann an Taigh-tasgaidh Taobh na h-Aibhne ann an Glaschu agus ann an Taigh-tasgaidh Albannach nan Rathaidean-iarainn ann am Bo’ness.

No ma tha thu airson trèana a cheannach dhut fhèin, tha e coltach gu bheil tè air a’ mhargaidh an-dràsta!

tubecar

Alasdair

 

 

 

Air a phostadh ann an Metrothan, Subway Ghlaschu, treanaichean | Air a thagadh , , , , , , , | 3 beachd(an)

Subway Ghlaschu 3.0 #gàidhlig @glasgowsubway

Tha dealbhan air tighinn am bàrr de na trèanaichean ùra airson Subway Ghlaschu air twitter.

Tha an Subway an dùil gum bi na trèanaichean ùra ann an seirbheis uaireigin ann an 2019. Roimhe sin, ge-tà, bidh aca ri deuchainnean a dhèanamh orra air trac-deuchainn an t-Subway a tha os cionn na talmhainn eadar Baile Ghobhainn agus Ath nam Broc air làrach meur-loidhne Baile Ghobhainn.  Tha mi an dòchas mar sin gum bi cothrom againn uile am faicinn ann an ùine nach bi ro fhada.

Dealbh den trac-deuchainn a’ coimhead gu tuath

 

‘S e atharrachadh mòr a bhios ann nuair a thig na trèanaichean ùra oir cha bhi dràibhearan aca idir, agus gu dearbh, cha bhi luchd-obrach sam bith orra. Tha gu leòr siostaman meatro ann gun dràibhearan sna làithean seo – an DLR ann an Lunainn mar eisimpleir, ach tha stiùirichean trèana orra a bhios a’ coimhead às dèidh an luchd-siubhail.

Is toil leam coltas nan trèanaichean ùra bhon taobh a-muigh ach tha iad a’ coimhead fìor mhath air an taobh a-staigh cuideachd.

Gus na trèanaichean ùra a chomharrachadh, bidh mi a’ sgrìobhadh sreath de dh’artaigilean mun t-Subway an seo thairis air na miosan ri thighinn.

Alasdair

Air a phostadh ann an rathaidean-iarainn, Subway Ghlaschu, Uncategorized | Air a thagadh , , | Sgrìobh beachd

Bho Alston gu Alston – turas gu Rathad-iarainn Tynedale a Deas #gàidhlig #gaelic

Dh’èirich mi tràth madainn Disathairne gus an trèana a ghlacadh gu Carlisle.

Bha mi a’ dèanamh air Alston, baile beag ann an Cumbria. Gu h-annasach, thòisich an turas agam le Alston eile! Mhothaich mi air an t-slighe a-steach gu Stèisean Ghlaschu Mheadhain gur e ‘Alston’ an t-ainm a th’ air bàr is taigh-bìdh san stèisean cuideachd!

IMG_0024.JPG

Ged a bha mi a’ dol gu Alston gus rathad-iarainn fhaicinn, gu h-ìoranta, chan urrainn dhut siubhal gu Alston air an trèana tuilleadh. Chaidh an rathad-iarainn ann bho Haltwhistle a dhùnadh ann an 1976 ach tha buidheann ann a tha ag obair gus an rathad-iarainn a thogail as ùr (mar loidhne caol-ghèidse) agus tha iad air 5 mìle ath-fhosgladh bho Alston gu Slaggyford gu ruige seo.

Mar sin, bha agam ri trèana is dà bhus fhaighinn dhan bhaile – agus bha trèanaichean Northern Rail air stailc agus cha robh sin na chuideachadh! Mar sin, bha agam ri bus seach trèana fhaighinn gu Hexham gus an aon bhus làitheil a ghlacadh gu Alston.

Tha mi air tadhal air an South Tynedale Railway dà thuras roimhe. Chaidh mi ann an toiseach ann an 2006 agus a-rithist ann an 2015. A’ chiad turas, bha an loidhne a’ ruith bho Alston gu Kirkhaugh. An dàrna turas, bha e air Lintley a ruighinn agus an turas seo  bha mi airson an leudachadh ùr gu Slaggyford fhaicinn.

Tha mi air dealbhan ’ro làimh is às dèidh làimh’ a thogail den àite oir tha tòrr air atharrachadh bho bha mi ann mu dheireadh.

 

Slaggyford ann an 2015 – clì, agus 2018, deas

Ged is e an t-atharrachadh as motha gun deach an loidhne ath-fhosgladh air ais gu Slaggyford agus gu bheil an rathad-iarainn a-nis 5 mìle a dh’fhàid, tha cruth-atharrachadh air tighinn air stèisean Alston cuideachd. Anns na làithean mu dheireadh den rathad-iarainn anns na 1970an, cha robh mòran air fhàgail. Cha robh mòran ghoireasan ann agus cha robh ach aon àrd-ùrlar ann.

An t-seachdain mu dheireadh aig Stèisean Alston, 1976. Dealbh le Arnie Furniss,

Seo mar a tha an stèisean a-nis le dà thrac, dà àrd-ùrlar, mullach agus cafaidh.

 

Tha rudan air eile air atharrachadh bho bha mi ann an toiseach. A’ chiad turas a bha mi ann, bha mo nighean bheag Ciorstaidh còmhla rium. Thog mi dealbh dhìth air an trèana. Ged nach tàinig i còmhla rium an turas seo (bha i ro thrang a’ cluich Minecraft), thog mi dealbh eile dhìth gus am b’ urrainn dhuinn coimeas a dhèanamh!

 

Ciorstaidh ann an 2006 agus 2018

Gach turas a bha mi ann roimhe, ’s e trèanaichean diosail a bha a’ tarraing nan trèanaichean ach an turas seo, chunnaic mi smùid air an loidhne airson a’ chiad uair.

 

Agus Ged a tha tòrr ann airson daoine mar mi fhèin a tha uabhasach deidheil air trèanaichean, seo an seòrsa rathad-iarainn a chòrdas ri daoine ‘àbhaisteach’ cuideachd. Tha deagh chafaidh ann, tha bùth snog ann agus tha fluraichean brèagha anns an stèisean cho math ri taigh-tasgaidh beag.

Aig an àm seo, tha Alston gu math iomallach is doirbh a ruigsinn, tha na rathaidean lùbach cas agus cha bhi ach glè bheag de bhusaichean a’ dol ann. Air an adhbhar seo, tha an South Tynedale Railway ag amas air Haltwhistle a ruigsinn a-rithist air a’ phrìomh-loidhne eadar Carlisle agus an Caisteal Nuadh gus am bi e nas fhasa do luchd-turais tighinn dhan àite.

Aig an àm seo, tha làrach na loidhne bho Slaggyford gu Haltwhistle mar phàirt den South Tynedale Trail ach tha rùm gu leòr ann gus an trac a chur sìos a-rithist agus slighe-choiseachd a chumail cuideachd.

Seo stèisean Featherstone Park – tha an t-àrd-ùrlar, an togalach agus fiù’s an soidhne fhathast ann – cuine a thig an trèana air ais?

Às dèidh dhomh srùbag fhaighinn ann an Slaggyford, choisich mi air ais gu Haltwhistle, turas mu 10 mìle, air slighe an t-seann rathaid-iarainn. Tha mi a’ dol a dhol air ais gach beagan bhliadhnaichean gus coiseachd gu Haltwhistle bhon stèisean as fhaide a tuath air an loidhne – gus am bi an loidhne air fad air ath-thogail gu Haltwhistle!

Alasdair

An turas agam: Glaschu-Carlisle (trèana), Carlisle-Hexham (bus), Hexham-Alston (bus), Alston-Slaggyford (trèana), Slaggyford-Haltwhistle (air chois), Haltwhistle-Calisle (trèana), Carlisle-Glaschu (trèana).

Air a phostadh ann an England, rathaidean-iarainn, rathaidean-iarainn dùinte, Rathaidean-iarainn glèidhte, Uncategorized | Air a thagadh , , , , , , , | Sgrìobh beachd

A’ chiad riaghailt aig Fight Club Wuppertal? Na bruidhinn mu Fight Club Wuppertal! Turas air a’ Bhun-os-cionn-bahn 3 #gaidhlig #gaidhlig

Chaidh mi fhèin is mo charaid gaisgeil Wilson MacLeòid air splaoid dhan Bhun-os-cionn-bahn ann an Wuppertal (an Wuppertaler Schwebebahn) sa Ghearmailt san t-Samhain an-uiridh. Anns an earrainn mu dheireadh den sgeulachd, bha sinn air an t-slighe eadar a’ Bhruiseil is Wuppertal.

Ràinig sinn Wuppertal aig mu 9f agus rinn sinn air an taigh-bìdh Thùrcach a bha sinn air cur air dòigh.

Thàinig an neach-frithealaidh thugainn gus ar òrdugh a ghabhail. Ged a bhruidhinn Wilson Gearmailtis ris, dh’aithnich e gur e luchd na Beurla a bh’ annainn agus thòisich e air bruidhinn ruinn sa Bheurla.

Às dèidh dhomh bruidhinn ris airson greiseag, dh’fhaighnich e cò as a bha mi.

“À Glaschu arsa mise”.

“Tha sinn ceart gu leòr ma-tha” thùirt e ” bha mi daonnan moiteil às a’ chomas agam anns a’ Bheurla agus bha e cur beagan dragh orm nach robh mi gad thuigsinn idir ach ma tha thu à Glaschu, tha sinn a’ mìneachadh a h-uile càil!”

“Carson a tha sibh an seo co-dhìu? An e cuirm-ciùl mòr a tha gu bhith ann – chan e baile a tha uamhasach tarraingeach do luchd-turais a tha seo is mar as trice, chan fhaic sinn daoine à dùthchannan eile an seo ach a-mhàin ma tha consart mòr gu bhith sa bhaile”.

“Tha sinn an seo airson an Schwebebahn fhaicinn!”

Rinn e lachan gàire. “Sin coltach ri cuideigin à seo a bhith a’ dol fad nas slighe gu Alba dìreach airson bus àbhaisteach air choireigin fhaicinn!”

Seadh, chan eil a h-uile duine a’ tuigsinn dìreach cho cool sa tha trainspotting mar chur-seachad!

Bha am biadh math fhèin is rinn sinn air an taigh-òsta againn “the McDreams hotel”. Tha an t-ainm air a chionn ’s gu bheil na Gearmailtich a’ cur “mac” air rudeigin  airson sealltainn gur e sàr-bhargan a th’ ann a chionn ‘s gu bheil droch-chliù air na h-Albannaich airson a bhith spìocach! Bha e ann am meadhan raon-gnìomhachais agus bha fear an taigh-bìdh glè cheart nach robh Wuppertal na bhaile do luchd-turais ach chòrd an t-àite rium co-dhiù – mar fhear à Glaschu, tha mi a’ tuigsinn gu bheil spiorad a’ bhaile a cheart cho cudromach ri coltas a’ bhaile!*

Ma tha na Gearmailtich math air rudan a bharrachd air còmhdhail phoblach, tha iad math air cofaidh agus bèicearachd is mar sin rinn sinn air bèicear airson bracaist is srùbag.

Air an t-slighe ann, chunnaic sinn seo: Fight Club Wuppertal.

An uair sin, rinn sinn air a’ bhun-os-cionn-bahn.

‘S e rathad-iarainn fìor annasach a th’ ann – rathad-iarainn a tha crochte bun-os-cionn os cionn na h-aibhne Wupper.

Carson a thog iad rathad-iarainn cho annasach sa chiad dol a-mach agus carson a tha e fhathast ann?

Tha Wuppertal na bhaile gu math fada a tha ann an gleann gu math tana le abhainn gu math lùbach anns a’ mheadhan. Cha robh talamh gu leòr ann gus rathad-iarainn àbhaisteach a thogail gun a bhith a’ leigeil tòrr den bhaile.  A chionn ’s gu bheil an abhainn gu math lùbach, cha bhiodh rathad-iarainn àbhaisteach air drochaid os cionn na h-aibhne uamhasach freagarrach nas motha oir dh’fheumadh na trèanaichean a dhol gu math slaodach is dheanadh iad droch fhuaim cuideachd.  Mar sin, ged a tha rathaidean-iarainn mar seo gu math cosgail a ruith, cha bhiodh rud sam bith eile air a bhith freagarrach san t-suidheachadh.

San latha an-diugh tha am Bun-os-cionn-bahn fhathast mar phrìomh mhodh chòmhdhail sa bhaile leis na milleanan ga chleachdadh gach bliadhna.

Bidh na trèanaichean a’ gluasad bho thaobh gu taobh caran coltach ri bàta agus bi iad a’ dol gu aon taobh car coltach ri plèana a tha tionndadh nuair a bhios e air na h-oiseanan. Is dòcha nach còrdadh seo riut ma bhios cur na mara a’ cur ort.

Tha seallaidhean sgoinneil rim faighinn den bhaile agus den abhainn, gu h-àraid ma shuideas tu aig cùl na trèana. Chan eil ach aon “cab” anns na trèanaichean mar sin agus faodaidh tu suidhe aig an uinneig mhòr aig a’ cheann eile.

Seo bhideo a thog mi den turas air fad againn.

Chan fhaca sinn ailbhean sam bith air an turas againn ach tha sgeulachd gu math ainmeil mun rathad-iarann mun turas a chaidh ailbhean beag air an robh Tuffi air a’ bhun-os-cionn-bahn ais ann an 1950. Bha i ann an siorcas agus gus beagan sanasachd fhaighinn, chaidh Tuffi a chur air a’ bhun-os-cionn bahn. Cha deach seo ro mhath oir bha an t-eagal air an ailbhean bheag bhochd dhan ìre is gun do leum i tron uinneig agus a-steach dhan abhainn.  Gu fortanach, cha deach Tuffi a ghoirteachadh gu dona agus san latha an-diugh, tha dealbh Tuffi ri fhaicinn sa h-uile àite sa bhaile.

Chan eil teagamh sam bith ann nach eil seo air aon de na rathaidean-iarainn as annasaiche san t-saoghal – ailbheanan ann no às.

Alasdair

*San dol seachad, airson a mhòr-chuid de droch sterotypes mu na h-Albannaich, tha mi air mothachadh gu bheil na h-Albannaich fhèin gan cur às leth muinntir Obar Dheathain! Mar eisimpleir, canaidh daoine a taobh a-muigh na h-Alba oirnn gu bheil sinn spìocach ach bidh daoine ann an Alba ag ràdh gur e muinntir Obar Dheathain a tha spìocach. Bidh cuid à taobh a-muigh na h-Alba ag ràdh cuideachd gu bheil cuid de dh’Albannaich ri, ahem, dol a-mach gu math mì-iomchaidh le caoraich ach ann an Alba, ’s ann aig muinntir Obar Dheathain a tha an droch chliù seo airson adhbhar air choireigin. Carson a tha seo? Dè rinn muinntir Obar Dheathain ceàrr?!

 

Air a phostadh ann an rathaidean-iarainn, Rathaidean-iarainn neo-àbhaisteach, rathaidean-iarainn thall thairis, Uncategorized | Air a thagadh , , , , , , | Sgrìobh beachd

Venice: cathair-bhaile nan aisling – agus nan tramaichean! #gàidhlig #gaelic

Chaidh mi fhèin is Jenny air turas romansach gu Venice (Venezia ann an Eadaltais) aig deireadh na seachdain.

81EThYjY6sL._SL1500_.jpg

Bratach Venice

Bha sinn a’ fuireach ann an àite aig an robh Apartment MyMichelle.  Tha mi an dòchas nach d’fhuair e ainm bhon òran aig Guns n’ Roses den aon ainm oir tha e a’ tòiseachadh leis na faclan gu math neo-romansach seo:

Your daddy works in porno
Now that mommy’s not around
She used to love her heroin
But now she’s underground

Gu fortanach, bha an t-àite-fuirich gu math snog is cha robh e idir coltach ri rudeigin sleazy a-mach à clàr Guns n’ Roses!

Nis, tha Venice uamhasach ainmeil airson nan canàlaichean, gu sònraichte an Canal Grande. An àite busaichean agus trèanaichean, ’s e bàtaichean a’ phrìomh mhodh chòmhdhail sa bhaile. ‘S e ‘vaporetti’ (’stiomairean beaga’) a chanar ris na busaichean-uisge a th’ aca – ged is e dìosail a tha iad a’ cleachdadh sna làithean seo, a’ gabhail a-steach bio-dìosail air a dhèanamh le seann ola bho na taighean-bìdh.

Vaporetto air a’ Chanàl Mhòr, Venice

Tha na vaporetti gu math saor is gheibh thu deagh thuras den bhaile is cothrom na seallaidhean uile fhaicinn bhuapa. Tha loidhne 2 gu sònraichte math – tha seo a’ dol air a’ Chanàl Mhòr air fad gun a bhith a’ stad aig a h-uile stad.

Chaidh sinn gus na h-àiteachan ainmeil uile – Ceàrnag Naomh Mharcais, Lùchairt an Doge Drochaid Rialto agus an Campanile.

Bha sinn uamhasach math ach tha rud uamhasach neònach mu Venice – bha an cleasaiche sreath-mhurtaireach bhapaidhreach (no vampire serial killer clown mar a chanadh luchd na Beurla) Pennywise bhon fhilm It ri fhaicinn air feadh a’ bhaile a rèir coltais. Seo dhà no trì dealbhan a thog sinn dheth sa bhaile.

Agus bha pennywise ceart, THA a h-uile rud air fleòd shìos ann am Venice!

pennywise

Hiya Georgie!

Ach dè mu dheidhinn trèanaichean, tramaichean is tràilidhean?

Ged a tha Venice ainmeil airson bàtaichean is canàlaichean, tha trèanaichean is tramaichean ann cuideachd. Tha an t-eilean ceangailte ri tìr-mòr na h-Eadailt le drochaid rèile agus tha stèisean rèile mòr ann am Venice.

A bharrachd air an drochaid rèile, tha drochaid rathaid ann eadar Venice is tìr-mòr cuideachd agus tha loidhne-trama air an drochaid a tha a’ ceangail Venice ri baile mòr Mestre. ‘S e loidhne meadhanach ùr a th’ ann a chaidh fhosgladh eadar 2010 agus 2015.

Chan e slighe-trama àbhaisteach a th’ ann idir – chan eil ach aon rèile aig na tramaichean! Tha an trama ga stiùireadh le aon rèile meatailt sa mheadhan agus tha coltas trama air ach tha e a’ dràibheadh air taidhrichean rubair mar a bhios bus!

Trama ann am Mestre Centro

Sgrìobh mi post eile mun trama mus robh cothrom agam a dhol air: Tranvia di Venezia – an t-slighe trama as neònaiche san t-saoghal. Nuair a chaidh mi air mu dheireadh thall, bhuail rud no dhà orm. Rud a bha math, b’ e gu bheil an seòrsa trama seo nas fheàrr air tionndadh agus air dèiligeadh ri leathaidean na tramaichean àbhaisteach. Rud nach robh cho math, b’ e gun robh am fuaim bho na taidhrichean caran àrd an taca ri trama àbhaisteach.

 

Às dèidh turas air ais gu Venice air an trama, dh’fheuch mi an rathad-iarainn eile sa bhaile: People Mover di Venezia. Tha an loidhne ghoirid seo a’ toirt daoine bho na longan-cruise agus bhon phàirce-chàraichean air eilean Tronchetto gu Venice fhèin. 

People Mover Venice

Tha an trèana bheag seo fèin-obrachail is gun dràibhear. Ged nach mair an turas ach mu chòig mionaidean, gheibhear deagh sheallaidhean air an t-slighe.

 

‘S e baile air leth a th’ ann am Venice sa h-uile dòigh, a’ gabhail a-steach nan rathaidean-iarainn neo-àbhaisteach aice!

Alasdair

Air a phostadh ann an rathaidean-iarainn, Rathaidean-iarainn neo-àbhaisteach, rathaidean-iarainn thall thairis, Uncategorized | Air a thagadh , , , , | Sgrìobh beachd